خیران مسکن‌ساز؛ حامی بی‌سرپناهان

.

.

به گزارش خبرنگار ایمنا، چالش مسکن مدت‌ها است گریبانگیر خانواده‌های قشر متوسط به پایین شده است، چالشی که اقشار مختلفی را درگیر ساخته و شاید سال‌ها طول می‌کشد تا خانواده‌ها آن هم در شهرهای بزرگ سقفی امن برای زندگی داشته باشند، در این بین ورود نهادهای مردمی به حوزه مسکن آن هم در شرایطی که حتی سبد کالایی خانواده‌ها روز به روز آب می‌رود امری ضروری است، چرا که اقشار مختلف همچون زنان سرپرست خانوار و خانواده‌هایی که سرپرست از کار افتاده دارند، این روزها برای تأمین هزینه ودیعه مسکن، تعمیر و خرید مسکن دچار مشکلات زیادی هستند و نمی‌توانند از پس هزینه‌های روز افزون تأمین سرپناه برآیند.
مؤسسه خیریه امام حسین(ع) از مؤسسات خیریه‌ای است که حدود ۴۰ سال پیش در حوزه مسکن با همت خیرانی از دل بازار اصفهان قد علم کردند تا مرهمی باشند بر زخم‌های افرادی که دنبال سرپناهی امن هستند. به منظور آشنایی بیشتر بابا مهدی رقایی، قائم مقام مدیرعامل مؤسسه خیریه امام حسین(ع) گفت‌وگویی داشته‌ایم که در ادامه می‌خوانید:

خیریه امام حسین (ع)

توضیح مختصری از نوع فعالیت خیریه امام حسین(ع) ارائه دهید؟
خیریه امام حسین(ع) از سال ۱۳۶۱ با کمک تعدادی از افراد نیکوسرشتی که دور هم جمع شدند و برخی خدمات را به نیازمندان ارائه کردند تأسیس شده است. مرحوم امینی بنای این خیریه را گذاشته است و قدمت ۳۸ ساله دارد و عمده فعالیت خیریه (به جز فعالیت‌های جانبی که به واسطه نذر برخی خیران برای ارزاق و پوشاک است) همه فعالیت‌ها در حوزه مسکن انجام می‌شود.
بخشی از فعالیت‌ها در خدمات جاری مسکن همچون مراجعات جاری برای کمک هزینه ودیعه، تأمین و خرید مسکن به خیریه انجام می‌شود.
تاکنون بر اساس آماری که در سال‌های اخیر ثبت شده، به حدود ۱۵ هزار متقاضی خدمت‌رسانی شده است. بخشی از خدمات خیریه شامل ساخت مسکن است که تاکنون در حدود ۲۳۰ مسکن با قیمت تمام شده ساخته و به متقاضیان واگذار شده است.
تا پایان سال ۱۴۰۰ نیز ساخت حدود ۱۱۰ واحد را در دستور کار داریم که مراحل اولیه ساخت آن در دست انجام است.
خیریه صرفاً هیچ انتفاعی نداشته و به صورت حمایتی از طرف خیران اداره می‌شود، واحدهای ساخته شده را با همان قیمت تمام شده به افرادی که نیازمند هستند بدون هیچ محدودیتی می‌فروشیم، اصل واگذاری مسکن به افرادی است که ازدواج کرده اما نتوانسته باشند خانه‌ای تأمین کنند و توان این که حداقل قیمت خرید یک خانه را بپردازند ندارند، این مسکن‌ها به چنین افرادی تعلق می‌گیرد.
زمین بسیاری از این خانه‌ها توسط خیران تأمین شده که در محاسبه قیمت نهایی خانه در نظر گرفته نمی‌شود بسیاری از مصالح نیز توسط خیران تأمین می‌شود که این موارد نیز در قیمت تمام شده محاسبه نمی‌شود، بنابراین قیمت خانه‌هایی که ما ارائه می‌دهیم نسبت به قیمت‌های بازار مناسب است.
همه ساختمان‌های ما بر اساس اصول مهندسی و تأیید نظام مهندسی و شهرداری ساخته می‌شود، در خیریه یک دفتر فنی و مهندسی داریم که فعالیت‌های مربوط به اصول ساخت مهندسی ساختمان‌ها را انجام می‌دهد. منازلی که تاکنون ساخته‌ایم و اکنون در دست ساخت داریم از نظر معماری هیچ عیب و نقصی ندارند و از نظر سازه و تأسیسات دارای بهترین امکانات هستند زیرا کسی که می‌خواهد در این خانه زندگی کند شایسته داشتن امکانات خوب است و نباید ساخت خانه را با در نظر گرفتن این نکات به پایان برسانیم.
امسال همه فعالیت‌های خیریه با توجه به شیوع ویروس کرونا در فضای مجازی انجام می‌شود ارتباط با خیران و مراجعه مددجویان از طریق فضاهای مجازی و ثبت نام در سایت انجام می‌شود، مدارک مددجویان در سایت بارگذاری می‌شود، تحقیقات لازم صورت می‌گیرد و اگر موضوع نیازمند بودن فرد، تأیید شود تنها با یک بار مراجعه به خیریه تشکیل پرونده انجام می‌شود.
در سال جاری حدود ۲ هزار نفر تاکنون در سایت خیریه ثبت نام کرده‌اند و تا به حال توانسته‌ایم برای ۵۰۰ متقاضی اقدامات لازم را انجام دهیم. حتی کمک‌های خردی که مردم انجام می‌دهند نیز می‌تواند برای خیریه مفید باشد تا بتوانیم پاسخگوی نیاز تعداد بیشتری از مددجویان باشیم.


خیریه امام حسین (ع)
خیریه امام حسین (ع)
خیریه امام حسین (ع)

چه تعداد افراد خیر در مجموعه شما فعال هستند؟
بسیاری از خیران فعال در مجموعه ما از خیران عمده و از فعالان و کسبه بزرگ بازار هستند، تعداد این افراد بین دو تا سه هزار نفر است که دائماً با مجموعه در ارتباط هستند. البته لازم است حضور خیریه در اجتماع بیشتر شود، تا کمک‌های خرد نیز بیشتر جمع‌آوری شود، در همین راستا قلک‌های خیریه امام حسین(ع) تهیه شد و قلک‌هایی نیز برای کودکان تهیه شده تا بتوانیم علاوه بر جمع‌آوری کمک‌های خرد، فرهنگ سازی کار خیر را در بین کودکان گسترش دهیم.
پروژه‌های شما معمولاً در چه مناطقی اجرا شده است؟
پروژه‌های ما در شهر اصفهان اجرایی شده است، البته با توجه به افزایش قیمت زمین مجبور شده‌ایم پروژه‌های جدید را در اطراف اصفهان اجرایی کنیم، آخرین پروژه‌هایی که توسط خیریه اجرا شده در زینبیه، قهجاورستان، بهارستان، هفت شویه و سایر مناطق حاشیه شهر اصفهان اجرا شده و یا خواهد شد. البته اگر همشهریان خیری باشند که زمینی در شهر اصفهان در اختیار خیریه قرار دهند ما فرآیند ساخت آن را انجام می‌دهیم و با نظر خود خیران و با ضوابط خیریه آنها را واگذار می‌کنیم.
دستگاه‌های اجرایی برای تأمین زمین به شما کمک می‌کنند؟
دستگاه‌های دولتی بر اساس ضوابط نمی‌توانند زمینی را در اختیار ما قرار دهند اما انجمن خیران مسکن ساز رایزنی‌هایی را با وزیر راه و شهرسازی داشته و قول مساعدتی داده‌اند تا مقدار زمینی را به خیریه‌هایی که در این زمینه فعال هستند واگذار کنند، در سطح شهر اصفهان چند خیریه فعال وجود دارد. مجموعه ما مردمی است و ارتباطی با دولت نداریم اما در راستای ساخت از طرف دولت مساعدت‌هایی شده است.
چه خدمات خاصی برای اقشاری همچون زنان سرپرست خانوار دارید؟
بخشی از کار ما پویش‌هایی است که برگزار می‌کنیم، یکی از این پویش‌ها، ۶۰ شب روضه خانگی برای کمک به ۶۰ زن سرپرست خانوار بود که مبلغ قابل توجهی در این پویش جمع‌آوری شد و بسیاری از خیران هزینه روضه خود را مستقیماً به خیریه دادند و روضه مختصری را منازل خود برگزار کردند. مشکل بیش از ۶۰ زن سرپرست خانوار با جمع‌آوری مبلغ ۸۰۰ میلیون تومان در این پویش حل شد. کمک‌های خرد می‌تواند به رقم‌های بزرگ‌تری برسد.

خیریه امام حسین (ع)
خیریه امام حسین (ع)

برای بهسازی مسکن چه فعالیت‌هایی انجام می‌دهید؟
کمک‌های خیریه ما در قالب ارائه تسهیلات و کمک‌های نقدی بلاعوض در این بخش به متقاضیان تعلق می‌گیرد، تسهیلات ما در دو بانک قرض‌الحسنه رسالت و مهر ایران ارائه می‌شود، با توجه به تحقیقاتی که درباره متقاضیان انجام می‌شود و در کمیته خیرات بررسی می‌شود، تصمیم گرفته می‌شود که کمک نقدی باشد یا به صورت تسهیلات انجام شود. حداقل کمک نقدی ۲۰ میلیون تومان بوده و خدماتی همچون خرید آبگرم کن، بخاری، تهیه ایزوگام و … توسط خیریه انجام می‌شود. البته ممکن است با اعلام نیاز توسط متقاضیان مبالغ بیشتری نیز جمع آوری شود. مواردی بوده است که برای متقاضیان خانه خریده شده است.
مسکن دار شدن یک خانواده در خیریه شما چند سال طول می‌کشد؟
ساخت مسکن کار زمان‌ بری است و در کوتاه‌ترین زمان تا حدود ۱۸ ماه طول می‌کشد، اجرای پروژه‌های ما نیز در همین حدود طول می‌کشد، البته فرآیند رسیدگی به پرونده و تقاضای مددجویان، بین سه تا چهار ماه طول می‌کشد، بنای ما بر سرعت بخشیدن به این کار است که این موضوع نیز بستگی به میزان مشارکت خیران دارد.
برای مسکن دار شدن جوانان چه باید کرد؟
به نظر می‌رسد جامعه امروز ما نیازمند " خیران مسکن ساز " است، اگر چنین مجموعه‌ای ایجاد شود این معضل حل خواهد شد در غیر این صورت حتی تصور خانه‌دار شدن هم برای بسیاری از جوانان مشکل است.
آیا وجود تعداد زیاد خیریه در شهر اصفهان می‌تواند مشکل آفرین باشد؟
درست است که تعداد خیریه‌های اصفهان زیاد است اما متأسفانه معمولاً فعالیت خیریه‌ها در این شهر گسترده نیست، دیدگاه‌ها سنتی بوده و تعاملی با رسانه‌ها ندارند، به طوری که روش‌های جدید و نوآورانه برای جذب مشارکت‌های مردمی در این شهر به خوبی عملی نشده است. نگرانی اصلی ما این است که فرهنگ کار خیر به کودکان انتقال پیدا نکند، به دنبال توسعه اجتماعی فعالیت‌ها هستیم به طوری که سطح اعتماد خیریه‌ها بین مردم را افزایش دهیم، معرفی خیریه، ارائه گزارشات حسابرسی به طور شفاف در وب‌سایت مجموعه و تعامل با رسانه‌ها موجب جلب اعتماد مردم خواهد شد، به عنوان نمونه اکنون شهرستان ابهر در زنجان ۳۰۰ هزار جمعیت بیشتر ندارد اما یک خیریه در آنجا توانسته بیش از یک میلیون خیر حتی خارج از استان جذب کند. پیشنهاد شما برای جلوگیری از موازی کاری خیریه‌ها چیست؟
حداقل برای ۱۵ هزار نفر در ۲۰ سال اخیر خدمت رسانی شده است، کمک به خیریه‌های مسکن ساز نیازمند فرهنگ سازی است. در شهر اصفهان خیریه شاخصی وجود ندارد، لازم است همه دست به دست هم دهیم تا یک خیریه شاخص در شهر ایجاد شود و فعالیت آن نیز گسترده شود. همچنین لازم است بانک اطلاعاتی در بستر وب ایجاد شود تا اطلاعات مددجویان و حساب‌های مالی متمرکز شده و با اتصال خیریه‌ها به یکدیگر، از موازی‌کاری جلوگیری شود و مددجویان واقعی شناسایی شوند.